İnmemiş Testis

İnmemiş testis nedir?

İnmemiş testis, testisin doğumdan önce karın içinden aşağı doğru ilerleyerek yerleşmesi gereken skrotuma, yani testis torbasına inmemesi durumudur. Bu durum tek taraflı veya iki taraflı olabilir. Testis bazen kasık kanalında, bazen karın içinde veya normal yolunun dışında bulunabilir. Bazı çocuklarda ise testis zaman zaman torbaya iner, ancak daha sonra yukarı doğru çekilir. Bu tablo, hareketli ya da retraktil testis olarak adlandırılır ve inmemiş testisten farklı şekilde değerlendirilir.

İnmemiş testis çocuklarda sık görülebilen bir durumdur ve özellikle erken doğan bebeklerde daha fazla karşılaşılabilir. Her çocukta aynı bulgular görülmeyebilir. Bu nedenle testisin torbada hissedilip hissedilmediği, hangi konumda bulunduğu ve zaman içinde yer değiştirip değiştirmediği çocuk ürolojisi muayenesiyle değerlendirilmelidir.

İnmemiş testis neden önemlidir?

Testislerin sağlıklı gelişimi ve işlevlerini sürdürebilmesi için vücut sıcaklığından biraz daha düşük bir ortamda bulunmaları gerekir. Testisin uzun süre kasıkta veya karın içinde kalması, ilerleyen dönemde testis dokusunun gelişimi ve üreme sağlığı açısından bazı riskler oluşturabilir. Ayrıca testis torbada olmadığında muayene ile kontrol edilmesi zorlaşabilir.

İnmemiş testis bulunan çocuklarda kasık fıtığı veya testisin kendi etrafında dönmesi gibi durumlar da eşlik edebilir. İlerleyen yaşlarda testisin torbada bulunmaması, çocuk ve ergen açısından beden algısı ve psikolojik yönden de rahatsızlık oluşturabilir. Bu bilgiler her çocuk için aynı sonucun ortaya çıkacağı anlamına gelmez. Riskler, testisin konumuna, durumun tek veya çift taraflı olmasına, çocuğun yaşına ve eşlik eden bulgulara göre değişebilir.

İnmemiş testis nasıl fark edilir?

Aileler çoğunlukla banyo sırasında veya bez değiştirirken testislerden birinin ya da ikisinin torbada olmadığını fark eder. Bazen iki testis arasında belirgin boyut veya yerleşim farkı görülebilir. Ancak soğuk, korku, ağlama veya kasların kasılması testisin geçici olarak yukarı çekilmesine neden olabilir. Bu nedenle evde yapılan gözlem tek başına tanı koydurmaz.

Çocuğun rutin kontrollerinde testislerin torbada olup olmadığı hekim tarafından değerlendirilmelidir. Daha önce torbada olduğu fark edilen bir testisin zaman içinde yukarıda kalması da muayene gerektirir. Ani gelişen ağrı, şişlik, kızarıklık veya kusma gibi belirtiler varsa gecikmeden sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır.

Tanı sürecinde neler yapılır?

Fizik muayene

Tanının temelini fizik muayene oluşturur. Hekim, çocuğun yaşını, tıbbi öyküsünü ve doğum özelliklerini dikkate alarak testisleri kasık bölgesi ve skrotum çevresinde değerlendirir. Testisin elle torbaya indirilip indirilemediği, torbada kalıp kalmadığı ve diğer testisin durumu incelenir.

Görüntüleme ve ek değerlendirmeler

Her çocukta ultrasonografi veya başka bir görüntüleme yöntemine ihtiyaç duyulmayabilir. Testisin elle hissedilemediği, karın içinde olabileceği düşünülen veya muayenenin yeterli olmadığı durumlarda hekim, çocuğun özelliklerine göre ek değerlendirme planlayabilir. İki taraflı ve testislerin ele gelmediği durumlarda farklı tıbbi değerlendirmeler de gündeme gelebilir.

Tanı süreci, yalnızca görüntüleme sonucuna göre değil, muayene bulguları ve çocuğun genel durumu birlikte değerlendirilerek yürütülür. Bu nedenle internet üzerinden yapılan araştırmalar veya evdeki gözlemler, hekim muayenesinin yerini tutmaz.

İnmemiş testis tedavisi nasıl planlanır?

Tedavi yaklaşımı; çocuğun yaşına, testisin bulunduğu yere, tek veya çift taraflı olmasına ve muayene bulgularına göre belirlenir. Bazı bebeklerde testisler yaşamın ilk aylarında kendiliğinden torbaya inebilir. Ancak belirli bir süre içinde torbaya inmeyen testislerin çocuk ürolojisi tarafından değerlendirilmesi önemlidir. Tedavinin zamanlaması her çocuk için bireysel olarak planlanır.

Cerrahi tedavi

Testisin torbaya indirilebildiği durumlarda orşiopeksi adı verilen cerrahi yöntem gündeme gelebilir. Bu işlemde testis uygun konuma getirilerek torbaya sabitlenir. Testisin kasıkta mı, karın içinde mi olduğu ve damar yapısının özellikleri cerrahi yöntemin belirlenmesinde etkili olur. Ele gelmeyen veya karın içinde olduğu düşünülen testislerde laparoskopik değerlendirme ya da farklı cerrahi yaklaşımlar hekimin değerlendirmesiyle planlanabilir.

Her cerrahi işlemde olduğu gibi orşiopeksi sonrasında da ağrı, şişlik, enfeksiyon veya testisin yeniden yukarı çıkması gibi riskler bulunabilir. Bu riskler hakkında işlem öncesinde aileye, çocuğun özel durumuna göre bilgi verilir. Hangi yöntemin uygun olduğu yalnızca muayene ve gerekli değerlendirmeler sonrasında netleştirilebilir.

Hormon tedavisi

Hormon tedavisi bazı özel durumlarda değerlendirilebilir; ancak her çocuk için uygun veya etkili bir seçenek değildir. Tedavi kararı, testisin konumu ve çocuğun genel özellikleri göz önünde bulundurularak çocuk ürolojisi uzmanı tarafından verilmelidir. Ailelerin doktor önerisi olmadan ilaç veya hormon kullanmaması gerekir.

İşlem sonrasında takip

Tedavi sonrasında hekimin önerdiği kontroller önem taşır. Bu kontrollerde testisin torbadaki konumu, boyutu ve gelişimi değerlendirilir. Çocuğun yaşına göre evde dikkat edilmesi gereken noktalar aileye açıklanır. Ameliyat sonrası belirgin kanama, artan şişlik, ateş, akıntı veya şiddetli ağrı görülürse sağlık ekibiyle iletişime geçilmelidir.

İnmemiş testis tedavisi sonrasında da düzenli çocuk sağlığı ve üroloji kontrollerinin sürdürülmesi gerekebilir. Ergenlik dönemine yaklaşan çocuklarda testislerin gelişimi ve kendi kendine muayene konusunda yaşına uygun bilgilendirme yapılabilir.

Mehmet Çetinkaya ile değerlendirme

Üroloji uzmanı Mehmet Çetinkaya, çocuk ürolojisi kapsamında inmemiş testis şikâyeti bulunan çocukların değerlendirilmesi ve uygun yaklaşımın belirlenmesi konusunda muayene sürecini çocuğun yaşına ve klinik bulgularına göre planlar. Değerlendirme sırasında ailenin gözlemleri, doğum öyküsü, önceki muayeneler ve mevcut bulgular birlikte ele alınır.

Muayene ve görüşme için Mimarsinan, Alparslan Blv. No:17, 55200 Atakum/Samsun adresindeki sağlık kuruluşundan bilgi alınabilir. Randevu ve işlem olanakları hakkında güncel bilgilerin doğrudan klinikten öğrenilmesi gerekir.

Ne zaman hekime başvurulmalı?

Testislerden biri veya ikisi torbada görülmüyorsa, daha önce torbada olan testis yukarıda kalıyorsa veya iki testis arasında belirgin fark bulunuyorsa çocuk ürolojisi değerlendirmesi uygun olur. Ani ağrı, kızarıklık, şişlik, bulantı ya da kusma gibi belirtiler varsa acil değerlendirme gerekebilir.

Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amacı taşır. İnmemiş testis tanısı ve tedavi planı, çocuğun muayenesi ve gerekli değerlendirmeler sonucunda hekim tarafından belirlenir. Kişisel durumunuz için Mehmet Çetinkaya veya çocuğunuzu takip eden hekimle görüşmeniz önemlidir.